اثربخشی پژوهش‌های فزاینده ایران در گسترش مرزهای دانش

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای توسعه کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا

2 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا

3 استادیار گروه علوم اقتصادی، دانشگاه رازی

4 دانشیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه پیام نور

چکیده

هدف: بررسی اثربخشی پژوهش‌های فزاینده ایران در گسترش مرزهای دانش و غنی‌سازی علم.
روش‌شناسی: توصیفی- تحلیلی.
یافته‌ها: با وجود سهم قابل توجه پژوهشگران ایرانی در کمیّت علم جهان، سهم آنها در کسب جوایز معتبر علمی فقط 03/0% بوده است. همچنین، مقالات برتر ایران فقط 19/0% از مجموع استنادهای صورت‌گرفته به مقالات برتر جهان را به‌خود اختصاص داده‌اند.
نتیجه‌گیری: با وجود رشد چشمگیر کمیّت پژوهش‌های ایران، این پژوهش‌ها در توسعه مرزهای دانش و غنی‌سازی رشته‌های علمی، اثربخشی بسیار ضعیف و ناچیزی داشته‌اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of Iran Ever-growing Research in Expanding Knowledge Boundaries

نویسندگان [English]

  • V. Ehsani 1
  • M. Azami 2
  • S.M.B. Najafi 3
  • F. Soheili 4
1 Bu-Ali Sina University
2 Bu-Ali Sina University
3 Razi University
4 Payam e Noor University
چکیده [English]

Purpose: To estimate the effectiveness of Iranian ever-growing research in expanding the boundaries of knowledge and science enrichment.
Methodology: Descriptive study. 
Results: Despite the considerable participation in global knowledge production, only 0.03% of credible international awards were devoted to Iranian researchers. Also, Iranian top papers have only attracted 0.19% of all citations to world top papers.
Conclusion: Despite the significant growth in number of Iranian research, the effectiveness of these studies on expanding the knowledge boundaries and science enrichment has been negligible.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Research
  • Effectiveness
  • Iran
  • Scientometrics
احسانی، وحید؛ اعظمی، موسی؛ نجفی، سیدمحمدباقر؛ و سهیلی، فرامرز (۱۳۹۵). اثربخشی پژوهش‌های علمی داخلی بر شاخص‌های توسعه ایران. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات، 32 (2)، 319-347.
ابوالفتح‌بیگی، سلمان؛ افتخاری، ایمان؛ و نصیری، میثم (1393). پژوهش ریاضی در ایران و دغدغه ارتقای کیفیت. اخبار (پژوهشگاه دانش‌های بنیادی)، 21 (3)، 32- 20.
توفیق، علی اصغر (1393). پتنت: در کشور از هر 800 مقاله علمی فقط یکی به ثبت اختراع منجر می‌شود. بازیابی 27 دی 1394، از خبرنامه الکترونیک فرزان http://www.farzaninstitute.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2457
توکلی، امید (1394). ثبت یک پتنت از هر 835 مقاله در ایران. بازیابی 27 دی 1394، از تارنمای خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) http://www.irna.ir/fa/News/81913321
داوری اردکانی، رضا (1390). درباره علم. تهران: هرمس.
دهقانی، محمدجواد (1394). دانشگاه‌های تهران، امیرکبیر و علم وصنعت؛ مراکز برتر کشور در حوزه فنی و مهندسی. بازیابی 15 فروردین 1395، از تارنمای خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران (ایرنا) http://www.irna.ir/fa/News/81990390/
دهقانی‌زاده، مهستی؛ حاجی‌زین‌العابدینی، محسن؛ و حسن زاده، محمد (1393). تحلیل استنادی مقالات اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران در پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) از سال 1385 تا 1390. پژوهش‌نامه علم‌سنجی، 1 (1)، 164 – 151.
ستاری، سورنا (1393). ثبت یک اختراع از هر 825 مقاله ISI/ نظام آموزشی و پژوهشی باید اصلاح شود. بازیابی 12 بهمن 1394، از تارنمای خبرگزاری فارس http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=1393 0719001584
ستوده، هاجر؛ و قدیمی، آفتاب (1393). سنجش ارزش استنادی مقالات شیمی ایران با استفاده از شاخص سهم استناد متنی. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات، 30 (2)، 372 – 357.
شورای عالی انقلاب فرهنگی (1392). نقشه جامع علمی کشور. بازیابی 3 اسفند 1393 از تارنمای شورای عالی انقلاب فرهنگی http://sccr.ir/Pages/?current=new&gid=11&Sel=213633
علی‌آبادی، عباس (1392). عقب‌ماندگی کشور در تولید ثروت با ثبت تنها یک اختراع از هر 820 مقاله. بازیابی 27 دی 1394، از تارنمای خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا). http://www.isna.ir/fa/news/92112920304
فتاحی، رحمت‌اله (1393، ۳۱ اردیبهشت – ۱ خرداد). تقابل شاخص‌های علم‌سنجی با شاخص‌های توسعه اقتصادی/اجتماعی. متن سخنرانی ارائه شده در همایش ملی سنجش علم: ارزشیابی و آسیب‌شناسی (برون‌دادهای علمی). دانشگاه اصفهان.
کیائی، ریحانه (1390). بررسی وضعیت انتشار و تحلیل استنادی مقالات علمی ایران در حوزه علوم انسانی در پایگاه استنادی اسکوپوس طی سال‌های 2001 – 2010. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران.
گلشنی، مهدی (1393). تب مقاله نویسی آفت است. سرآمد، ۹ (۴)، 77 - 72.
مشیدی، محمدمهدی (1393). سهم اندک ایران از کاربردی شدن مقالات. بازیابی 25 مهر 1394، از تارنمای پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی. http://fa.journals.sid.ir/news.aspx?ID=34
معصومی‌همدانی، حسین (1382). پیشرفت علمی و توسعه علمی. مجموعه مقالات همایش سیاست‌ها و مدیریت برنامه‌های رشد و توسعه در ایران، (ص ۲۳۷-۲۵۲). تهران: مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی
منصوری، رضا (۱۳۹۰، ۲۶ دی). عزم ملی برای توسعه علم در ایران وجود ندارد. قدس، ص 12- 13.
منصوری، رضا (1392). چهار سال در وزارت عتف. تهران: عمارت.
منصوریان، یزدان (1392). تسلیم ناخواسته: آسیب شناسی پژوهش‌های دانشگاهی. کتاب ماه کلیات، 16(5)، 3-7.
نجفی، سیدمحمدباقر؛ مؤمنی، فرشاد؛ فتح‌اللهی، جمال؛ و عزیزی‌پور، بهیه (1394). مقدمه­ای بر تبیین رابطه بین درآمدهای نفتی و بهره‌وری در ایران.  پژوهش‌هایاقتصادی (رشدوتوسعهپایدار)، 15(4)، 172 – 143.
نشاط، نرگس (1394). در خدمت و خیانت پژوهش [یادداشت سردبیر]. مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات، 26 (4)، 12-7.
Anandajayasekeram, P., & Martella. D. R. (1999). Evaluation of agricultural research in Eastern, Central, and Southern Africa. Knowledge, Technology & Policy, 11 (4), 13-41.
Duryea, M., Hochman, M., & Parfitt, A. (2007). Measuring the impact of research. Research Global, 27, 8-9.
Gaunand, A., Hocdé, A., Lemarié S., Matt, M., & Turckheim, E. (2015). How does public agricultural research impact society? a characterization of various patterns. Research Policy, 44 (4), 849-861.
Grant, J., Brutscher, P. C., Kirk, S. E., Butler, L., & Wooding, S. (2010). Capturing research impacts: a review of international practice. Cambridge: UK. September 2, 2015, from http://www.rand.org/pubs/documented_briefings/2010/RAND_DB57 8.pdf
Mehrad, J., & Gazani A. (2010). Scientific impact of islamic nations. International Journal of Information Science and Management, 8 (2), 39-56.
Morino, M. (2006). Effectiveness: an elusive and difficult concept. Retrieved September 1, 2015, from http://www.vppartners.org
Noorden, R. V. (2012). 366 days: 2012 in review. Nature, 492 (7429), 324-327.
Penfield, T., Baker, M. J., Scoble, R., & Wykes, M. C. (2014). Assessment, evaluations, and definitions of research impact: a review. Research Evaluation, 23 (1), 21-32.
Pozzo, R. (2003). History of the concept of effectiveness. in On Effectiveness, (pp. 13-30). Woodbridge: The Boydell Press.
Russell Group (2009). Response to REF consultation. Retrieved September 1, 2015, from http://www.russellgroup.ac.uk/uploads/REF-consultation-response-FINAL-Dec09.pdf
SCImago (2012). Forecasting exercise: How world scientific output will be in 2018. Retrieved September 2, 2015, from http://www.scimagolab.com/blog/2012/forecasting-exercise-how-world-scientific-output-will-be-in-2018/
SCImago (2015). SCImago Journal & Country Rank. Retrieved December 9, 2015, from http://www.scimagojr.com/countryrank.php
Smith, D. R., & Sutherland, A. (2002). Institutionalizing Impact Orientation: Building a Performance Management Approach that Enhances the Impact Orientation of Research Organizations. Chatham, UK: Natural Resources Institute. Retrieved September 02, 2015, from http://r4d.dfid.gov.uk/pdf/outputs/R8086a.pdf (accessed).
Springer-Heinze, A., Hartwich, F., Henderson, J. S., Horton, D., & Minde, I. (2003). Impact pathway analysis: an approach to strengthening the impact orientation of agricultural research. Agricultural Systems, 78 (2), 267-287.
Thomson Reuters (2016a). Indicators. Retrieved December 10, 2015, from https://esi-incites-thomsonreuters-com.ezproxy.mdx.a c.uk
Thomson Reuters (2015). Web of science core collection. Retrieved December 10, 2015, from http://www.webofknow ledge.com
Thomson Reuters (n.d.). Citation thesholds. Retrieved December 10, 2015, from http://ipscience-help.thomsonreuters.com/inci tesLiveESI/ESIGroup/citationThresholds.html
Wikipedia (2014). Category: Science and engineering awards. Retrieved January 15, 2016, from https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Science_an d_enginee ring_awards
Wikipedia (2016). List of prizes known as the nobel of a field. Retrieved January 15, 2016, from https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_prizes_known_as_the_ Nobel_of_a_field
CAPTCHA Image