سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در پایان‌نامه‌ها

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی گروه پژوهش های توسعه ای کتابداری و اطلاع رسانی

2 رئیس گروه برنامه ریزی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران

10.30484/nastinfo.2020.2366.1909

چکیده

هدف: شناساندن پایان‌نامه‌های‌ تحصیلی فارسی مرتبط به سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران.
 
روش‌شناسی: پایان‌نامه‌هایی که تمامی یا بخشی از آنها به سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران مربوط می‌شود با جستجو در منابع کتابشناختی، شناسائی شد. با مطالعه چکیده و در صورت نیاز متن کامل آنها، توصیفگرهایی به هر یک اختصاص یافت. با دسته‌بندی توصیفگرها موضوعات اصلی و فرعی پایان‌نامه شناسائی شد.
 
 یافته‌ها: از اواخر دهه 1340 تا اواخر دهه1390 تعداد 409 عنوان پایان‌نامه در چهار دسته به‌ترتیب: مدیریت سازمانی (32%)، سازماندهی اطلاعات (30%)، خدمات و اشاعه (22%)، و مدیریت مجموعه (5/15%) تدوین شده است. بیش از نیمی از آنها در دانشگاه‌های دولتی و بیش از نیمی به روش پیمایشی تولید شده است. رایج‌ترین ابزار گرداوری داده‌ها (32%) پرسشنامه بوده است؛ اعضای هیأت علمی سازمان در 28% آنها نقش راهنما یا مشاور داشته‌‌اند. بخش پردازش و سازماندهی و بخش پژوهش بیشتر از سایر بخش ها موضوع پایان‌نامه ها بوده‌اند.
 
نتیجه‌گیری: سازماندهی اطلاعات فعالیت پراهمیتی با تأثیر فراسازمانی است و از نتایج‌‌ آنها همه کتابخانه‌های کشور‌ استفاده می‌کنند و‌ بر آموزش‌‌ دانشگاهی تأثیر دارد. اما تنوع موضوع‌های‌ مربوط به مدیریت سازمانی سبب افزایش شمار پایان‌نامه در این عرصه در مقایسه با سازماندهی اطلاعات شده است. از اندک شمار بودن پایان‌نامه‌های مربوط به مدیریت مجموعه (که نیمی از آن هم به متن پژوهی نسخه‌های خطی تعلق دارد) نباید آسان گذشت. این کوتاهی به‌ویژه در زمینه بررسی مجموعه با‌ توجه با کمبودهای شناخته شده در مجموعه‌های کتابخانه ملی‌ بیشتر محسوس است. نیاز به انجام پژوهش‌های ‌دوره‌ای در باره استفاده‌کننده ضرورت دارد. مقایسه کیفیت پایان‌نامه‌های‌ کارکنان سازمان با ‌‌پایان‌نامه‌های‌ دانشجویان و استادان غیرسازمانی‌ و بهره‌برداری بخش‌های سازمان از همه پایان‌نامه‌ها موضوع‌های‌ شایسته بررسی‌های‌ بعدی است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

ional Library and Archives of IRAN in theses

نویسنده [English]

  • Samaneh Nozar 2
2 Institution
چکیده [English]

 
Purpose: Over the six decades since LIS education began in Iran, considerable number of theses have been defended with the National Library and Archives of Iran (NLAI) being the subject of them entirely or partly. This paper aims to inform the authorities of the NLAI as well as the LIS academics and students of this record.
 
Methodology: Relevant titles were identified by examining numerous bibliographic databases. Titles, abstracts, and sometimes the content of the theses were closely studied to determine their subjects, then checked with subject authority lists to put them in subject groups.
 
Findings: 409 theses were identified in four main areas, i.e. organizational management, organization of information, services and information dissemination, and collection management. More than half of the theses belonged to state public universities. NLAI academic staff supervised or co-supervised 28٪  of the theses. Around 52% titles were surveys, and around 32% used questionnaires for gathering data. ِThe Department of Processing Department  and the of Research and Education more than other parts of the NLAI were the subjects of the theses.
Conclusion: Topics related to oorganizational management have attracted the interests of students the most. Few theses have addressed the chronic problems of the national collection and archives. Use and user studies are almost absent. A ccomparison between the works done by the NLAI staff and universities, as well as a study that examines the extent to which NLAI departments have employed the findings of the theses are suggested.

کلیدواژه‌ها [English]

  • desertification
  • Librarianship
  • Archives
  • nlai
  • trend