بررسی استانداردهای به‌کار رفته در توصیف نسخ‏ خطی در پایگاه‏‌های اطلاعاتی پیوسته نسخ خطی اسلامی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات

2 استاد علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه تهران

3 استادیار علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه تهران

چکیده

هدف: هدف از مقاله حاضر، بررسی میزان یکدستی در توصیف نسخه‏‌های خطی در پایگاه‏‌های نسخ ‏خطی اسلامی از سه منظر فهرستنویسی، یکدستی عناوین، موضوعات و نام مؤلفان وکاتبان، و همچنین استانداردهای ابرداده‏ای است.
روش/رویکرد ‏پژوهش: برای رسیدن به هدف مذکور، از روش پیمایش توصیفی استفاده شده است به این صورت که در ابتدا پایگاه‏‌های اطلاعاتی نسخ ‏خطی اسلامی شناسایی و سپس از طریق مکاتبه با افراد مطلع در این پایگاه‏‌ها، و همچنین بررسی گزارشات و مقالات منتشرشده در زمینه ایجاد و توسعه پایگاه‏‌های مربوطه، اطلاعات 17 پایگاه اطلاعاتی نسخ ‏خطی اسلامی در زمینه توصیف منابع، گردآوری شد.
یافته‌ها: یافته‏‌های پژوهش نشان می‌‏دهد که پایگاه‏‌های اطلاعاتی مورد بررسی در بخش فهرستنویسی از استانداردهای آنگلوامریکن و AMREMM، و در بخش استاندارد ابرداده‏‌ا‌ی بیشتر از استاندارد تی.ایی.آی استفاده کرده‏‌اند. در زمینه استفاده از منابع استاندارد یکدست‏‌سازی موضوعات، و نام مؤلفان و کاتبان، از منابع پراکنده‌‏ای استفاده شده است.
نتیجه‌گیری: در زمینه توصیف نسخه‏‌های خطی در پایگاه‌‏های اطلاعاتی نسخ‏ خطی اسلامی، یکدستی در ارائه مطالب نسخه‏‌ها و همچنین استفاده از استانداردهای توصیف کتابشناختی در سطحح بسیار پایین است و از این رو نیازمند توجه و اهتمام بیشتر به این بخش هستیم.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Standards utilized for manuscript description by online Islamic databases

نویسندگان [English]

  • M. Nabavi 1
  • G. Fadaei 2
  • N. Naghshineh 3
1 PhD Candidate, Knowledge and Information Science, Institute of Information Science and Technology
2 Professor, Knowledge and Information Science, Tehran University
3 Assistant Professor, Knowledge and Information Science, Tehran University
چکیده [English]

Purpose: the aim of this study is studying the consistency in manuscript description in Islamic manuscript databases from three stand points: cataloging, consistency in titles, subjects, and the name of authors and scripter's and metadata schema.
Method: the method used in this study is descriptive survey. First we detected online Islamic manuscript databases and then through mailing to responsible persons in this databases and published reports and articles about database design and development, we could acquire information related to manuscripts description in 17 databases.
Findings: findings of this study showed that in cataloging, AACR and AMREMM were used more than others and among metadata standards, TEI were used more frequently in databases. In terms of using standards tools and sources for making consistency in subjects and names, databases were not use from any common tool or source.
Conclusion: in terms of manuscript description in Islamic manuscript databases the rate of consistency was low and they should pay more attention for making consistent content.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Islamic manuscripts
  • Metadata
  • Standards
  • Description
  • Databases