بررسی ساختاری و محتوایی وبگاه کتابخانه ملی کودک و نوجوان ایران در مقایسه با همتایان خود در دنیا

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال

2 استادیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال

3 دانشیار علم اطلاعات و دانش‌شناسی، سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران

چکیده

هدف: مقایسة وبگاه کتابخانة ملی کودک و نوجوان ایران به‌لحاظ ساختاری و محتوایی با سایر نمونه‌های مشابه در دنیا است.
روش‌شناسی: در این پژوهش، از روش مطالعه مقایسه‌ای استفاده شد. بدین منظور، سیاهه‌ای از عناصر مفید بر پایه پژوهش‌های پیشین و متون مرتبط گردآوری و پربسامدترین آنها تهیه و با استفاده از روش دلفی اعتبارسنجی شد و سرانجام 8 مقوله و 69 معیار مورد تأیید اهل فن قرار گرفت.
یافته‌ها: از بین 12 وبگاه، وبگاه کتابخانه ملی کودک و نوجوان ایران 57/58 درصد معیار‌های مورد نظر را دارا بوده است. این وبگاه در بخش سرگرمی هیچ امتیازی نداشته و در بخش معیار‌های مربوط به راهنمایی کاربر تنها 17 درصد معیارها را داراست. این دو بخش، ضعیف‌ترین بخش‌ها در بین 8 مقوله مورد بررسی قرار داشته است.
نتیجه‌گیری: وبگاه‌های IPL2با 75/68 درصد، کتابخانه بین‌المللی دیجیتال کودکان با 14/67 درصد، و وبگاه کودکان کتابخانه کنگره امریکا با 85/68 درصد در رتبه‌های اول تا سوم قرار دارند. وبگاه‌ کتابخانه ملی در قیاس با سایر وبگاه‌های هم‌نقش در حد متوسط ارزیابی شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Content and Structure Comparison of Iranian Children National Library Website with Similar Websites

نویسندگان [English]

  • M. Tabatabaei Pour 1
  • Z. Mirhoseini 2
  • N. Neshat 3
1 MA Student, Knowledge and Information Science, Islamic Azad University, North Tehran Branch
2 Assistant Professor, Knowledge and Information Science, Islamic Azad University, North Tehran Branch
3 Associate Professor, Knowledge and Information Science, National Library and Archives of IRAN
چکیده [English]

Purpose: Comparison of Children National Library of Iran website with other similar websites in the world in terms of their structure and content.
Methodology: The comparative method is used.  A list of elements was extracted from the literature and evaluated using Delphi method. Ultimately, 8 categories and 69 criteria were approved by specialists.
Results: Among 12 websites, Iranian Children National Library website had 58.57% of total criteria. Considering the two weakest categories, the website got no score in amusement and only 17% in help category.
Conclusion: The Internet Public Library (IPL2) by 68.57%, International Children Digital Library (ICDL) by 67.14% and Library of Congress Children website by 62.85% were placed first to third. Iranian National Children Library website stands in the middle compared with other similar websites.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Iranian National Children Digital Library
  • Iranian National Children Library website
  • Evaluation
بهزادی، حسن؛ سنجی، مجیده (1390). بررسی وضعیت وب‌سایت‌های مدارس ایران: رویکردی کتابدارانه. پژوهشنامه کتابداری واطلاع رسانی، 1 (2)، 179-200.

پریرخ، مهری؛ نادری، محمدرامین؛ و آقامحمدیان شعرباف، حمیدرضا. (1390). کارکردی نو برای وب‌سایت‌های کودکان: بسترسازی برای پرورش ویژگی‌های تفکر عملیات عینی (طبقه‌بندی، ردیف‌بندی، نگهداری ذهنی و بازگشت‌پذیری) از دیدگاه نظریه پیاژه. پژوهشنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی، 1 (1)، 153-174.

پشوتنی‌زاده، میترا و منصوری، علی (1387). تعیین ویژگی‌های محتوایی مهم برای وب‌سایت‌های مخصوص نوجوانان 12 - 14 ساله ایرانی کتابداری و اطلاع‌رسانی. علوم و فناوری اطلاعات، 24 (1)، 37-50.

حسن‌زاده، فریبا (1387). بررسی وضعیت وب‌سایت‌های کودکان و نوجوانان. کلیات کتاب ماه؛ 125: 30- 39.

حسن‌زاده، محمد؛ سهراب‌زاده، سارا (1391). ارزیابی رابط کاربر کتابخانه ملی کودکان و نوجوانان ایران از نظر مطابقت با معیارهای عمومی و تخصصی. فصلنامه نظامها و خدمات اطلاعاتی، 2 (1): 1-12.

سیبوک، جین اومیکر (1379). اینترنت و کودکان. (محمود حقیقت کاشانی، مترجم). پژوهش و سنجش، 21 و 22، 154- 164.

صدیقی، زینب؛ گیلوری، عباس؛ و نوشین‌فرد، فاطمه (1389). رابط کاربر در کتابخانه‌های دیجیتال کودکان: ارزیابی رابط کاربر مهمترین کتابخانه‌های دیجیتال کودکان در جهان. اطلاع‌شناسی، 27 (1)، 117-146.

کوکبی مرتضی؛ زراعتکار، ندا (1390). رابط‌های کاربر در کتابخانه‌های دیجیتالی کودکان: پیشنهاد الگوی بهینه برای کودکان ایرانی.فصلنامه مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات، 22 (1)،70-83.

نادری، محمدرامین؛ زاهدی نوقابی، مهدی (1388). وب‌سایت‌های خوب برای بچه‌های خوب. تهران: کتابدار.

نادری، محمدرامین (1389). تحلیل وب‌سایت‌های کودکان از دیدگاه نظریه شناختی پیاژه (نیم دوره عملیات عینی). پایان‌نامه کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاع‌رسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد.

نادی راوندی، سمیه؛ محسن حاجی‌زین‌العابدینی (1388). شاخص‌های طراحی و ارزیابی کتابخانه‌های دیجیتال. مدیریت سلامت، 12 (38)، 37-48.

نجفی‌نیا، شیدا (1388). رویکرد تطبیقی نمونه‌های دیجیتالی کتابخانه کودک و نوجوان. فصلنامه مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات، 20 (4)، 183-202.

Bilal, D., & Bachir, I. (2007). Children’s interaction with international and

Multilingual digital libraries. I. Understanding interface design representations.

Information Processing & Management, 43(1), 47-64.

Druin, A. [...et al] (2001). Designing a digital library for young children: an intergenerational partnership. New York: ACM Press.

Druin, A. (2005). What children can teach us: Developing digital libraries for children with children? Library Quarterly, 75 (1), 20-41.

Guidelines for developing Evaluation Checklists: Checklist Development Checklist (CDC). Evaluation check lists project. Retrieved Jan. 8, 2012, from http://www.wmich.edu/evalctr/archive_checklists

Hartland-Fox, B., & Dalton, P. (2003). EVALUEd-an evaluation model for e-library developments, Ariadne, 31. Retrieved June 1, 2003, from http://www.ariadne.ac.uk/issue31/evalued/

Hourcade, J. [et al] (2003). The International Children's Digital Library: Viewing digital books online. Interacting with Computers, 15 (2), 151–167.

Large, A., & Beheshti, J., (2005). Interface design, web portals, and children. Library Trends, 54 (2), 318-342.

Leng Teng, Y. [et al] (2001). Dynamic digital libraries for children. in Proceedings of the 1st ACM/IEEE-CS joint conference on Digital libraries, 406-415. Retrieved March 20, 2013, from https://dl.acm.org/purchase.cfm?id=379738&CFID=690609626&CFTOKEN=59848778

Subarna. K D., & Jana, S. (2008). Developing Digital Libraries for Global Children Community with Special Reference to ICDL: Analysis and Evaluation. International  Caliber. Retrieved March 17, 2011, from http://www.hdl.handle.net/1944/1231

World Bank (2012). World Development Indicators. Retrieved March 20, 2013, from http://data.worldbank.org/indicator