مطالعه تولیدات، اثرگذاری و مشارکت علمی کشورهای منطقه خاورمیانه در پایگاه اسکوپوس

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران

2 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی مسئول آموزش و پژوهش اداره کل نهاد کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی

چکیده

هدف: پژوهش حاضر به بررسی تولیدات، اثرگذاری و مشارکت علمی 16 کشور منطقه خاورمیانه در پایگاه اسکوپوس طی یک دوره زمانی ده ساله (1999-2008) می‌پردازد.
روش/ رویکرد پژوهش: جامعه پژوهش حاضر که به روش پیمایشی انجام شده است را تعداد 444715 مدرک تشکیل می‌دهند که حداقل یکی از نویسندگان آن دارای وابستگی سازمانیی بهه دانشگاه‌ها و مؤسسات پژوهشی کشورهای منطقه خاورمیانه هستند و طی سال‌های1999- 2008 در پایگاه اسکوپوس نمایه شده‌اند.
یافته‌ها: بررسی تولیدات و استنادهای کشورهای منطقه خاورمیانه بیان‌گر این است که بیشترین تعداد مقالات مربوط به ترکیه و بیشترین استنادهای دریافتی و خوداستنادی مربوط به رژیمم اشغالگر قدس بوده است. همچنین 67/14 درصد از مقالات و 74/7 درصد از استنادهای منطقه به پژوهشگران ایرانی تعلق دارد. از سوی دیگر تولیدات علمی کشور در پایگاه اسکوپوس با دریافت 25/3 استناد به‌طور متوسط، از اثرگذاری پایینی برخوردار بوده است و از نظر شاخصِ اثرگذاری، ایران در رتبه سیزدهم منطقه قرار دارد. بررسی همکاری‌های علمی کشورهای منطقه نشان‌گر این است که کشور یمن دارای بیشترین همکاری بین‌‌المللی در تولیدات علمی خود بوده و1/23 درصد از تولیدات علمی ایران نیز حاصل همکاری‌های بین‌‌المللی است.
نتیجه‌گیری: کشورهای منطقه خاورمیانه درمجموع با انتشار 3 درصد از کل تولیدات و دریافت 4/2 درصد از کل استنادهای پایگاه اسکوپوس، از سهم نسبتاً کمی در تولیدات علمی جهانییی این پایگاه برخوردارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Study of Scientific Productivity, Impact and Collaboration of the Middle East Countries in Scopus Database

نویسندگان [English]

  • M. Erfanmanesh 1
  • M. Rahimi 2
1 Assistant Professor of Knowledge & Information Science, Shahid Beheshti University,
2 MA of Knowledge & Information Science
چکیده [English]

Research Objectives: The present study aims to investigate the scholarly productivity, impact and collaboration of the 16 Middle Eastern countries in Scopus database during 1999 to 2008.
Research Method: A total number of 444715 documents published during 1999 to 2008 by authors from the Middle East countries and indexed in Scopus have constituted the population of the survey.
Research Findings: Results of the study show that Turkey was the most productive country in the Middle East region. Moreover, the highest number of citations and self citations are received by the Israelian researchers. 14.67 percent of publications and 7.74 percent of citations of the region have belonged to Iranian researchers. On the other hand, the average number of citations received by Iranian publications was 0.27 which is ranked on the 13th place out of 16 according to the impact of papers. The study of scientific collaboration of Middle Eastern countries revealed that Yemen has had the highest number of collaboration with other countries. Also, 23.1 percent of Iranian publications have been produced through research collaboration with other countries.
Conclusion: Results show that only 3 percent of publications in Scopus have been produces and 2.4 percent of citations have been received by the Middle East countries, which is a low share compare to the scientific leading countries.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Scientific productivity
  • Impact
  • Collaboration
  • Scopus
  • Middle East countries