پژوهشنامه نقد ادب عربی دانشگاه شهید بهشتی: مطالعه کتاب‌سنجی مقالات

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان

2 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان

3 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید مدنی اذربایجان

چکیده

هدف: بررسی کتاب‌سنجی مقالات مجله پژوهشنامه نقد ادب عربی دانشگاه شهید بهشتی.
روش‌شناسی: با روش کتاب‌سنجی همه مقاله‌های منتشرشده اساتید و دانشجویان رشته زبان و ادبیات عربی در پژوهشنامه نقد ادب عربی در دوره‌ای پنج‌ساله از ابتدای سال 1389 تا 1394 (برابر با 11 شماره) به تعداد 86 مقاله بررسی شدند. بعد از یادداشت‌برداری از قسمت‌های مدنظر هر مقاله (صفحه عنوان و فهرست منابع)، داده‌های جمع‌آوری‌شده برای تحلیل وارد نرم‌افزار اکسل شدند.
یافته‌ها: 69 مقاله به زبان فارسی و 17 مقاله به عربی نوشته شده است. 125 نویسنده مرد و 47 نویسنده زن در نگارش مقالات مشارکت داشته‌اند. 16 مقاله به‌صورت انفرادی و 70 مقاله نیز به‌صورت مشترک نگاشته که 54 مقاله از مقالات مشترک، به‌صورت هم‌مؤسسه‌ای و 16 مقاله نیز به‌صورت غیرهم‌مؤسسه‌ای تألیف شده است. حجت رسولی با 5 مقاله بیشترین تولید علمی را داشته است. نقد، 3/44 درصد از موضوعات مقالات را به‌خود اختصاص داده است. 19 مقاله را اعضای هیئت تحریریه (میانگین 09/22) نوشته‌اند. درمجموع، 2346 منبع به‌کار رفته است که میانگین استفاده‌شده برای هر مقاله 27/27 درصد است. همچنین 1540 منبع (65/65 درصد) آنها میانگین عمریِ بالای 14 سال دارند. برحسب جنسیت، تفاوت معناداری بین نویسندگان مرد و زن وجود دارد. میزان بالایی از هم‌تألیفی بین نویسندگان وجود دارد که از نقاط مثبت مجله است. دانشگاه‌های شهید بهشتی و تهران، حدود یک‌سوم تعداد کل نویسندگان را به‌خود اختصاص داده‌اند که از نقاط ضعف مجله محسوب می‌شود.
نتیجه‌گیری: پیشنهاد می‌شود مجله با تقسیم‌بندی دانشگاه‌های کشور به‌صورت قطبی، امکان حضور بیشتر و فعال‌تر برخی دانشگاه‌هایی را که امکان حضور کمتر و کمرنگ‌تری در مجله داشته‌اند فراهم کند. بدین ترتیب، زمینه حضور پررنگ‌تر نویسندگان زن نیز در مجله فراهم می‌شود. با توجه به ‌عنوان و موضوع مجله، بهتر به‌نظر می‌رسد بیشتر مقالات به زبان عربی نوشته می‌شد. پیشنهاد می‌شود مجله با تغییر سیاست فعلی، دست‌کم به‌طور متناوب به دو زبان فارسی و عربی مقاله منتشر شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Shahid Beheshti University Journal of Arabic Literature Criticism: a Bibliometric Study of Articles

نویسندگان [English]

  • A, Gheibi 1
  • M. Bavanpouri 2
  • M. Daryanavard 3
1 Associate Professor of Arabic Language and Literature, Azarbaijan Shahid Madani University
2 PhD Candidate, Department of Arabic Language and Literature, Azarbaijan Shahid Madani
3 PhD Candidate, Department of Arabic Language and Literature, Azarbaijan Shahid Madani University
چکیده [English]

Purpose: Bibliometric Study of Articles in Shahid Beheshti University Journal of Arabic Literature Criticism.
Methodology: To collect data, in the present research, Bibliometrics has been used. Statistical society, in the research, includes all 86 articles prepared by professors and students of Arabic language and literature, which were published during 2010 (or 1389 in Persian) to 2015 (or 1394 in Persian); the journal included 11 numbers. After note-taking based on the required parts of each article (Title-page and the list of References used), the researchers entered the collected data into Microsoft Excel for analysis.
Findings: 69 articles have been written in Persian and 17 in Arabic. 125 male authors and 47 female authors have participated in the writing of the articles. 16 articles have been single-authored and 70 co-authored: 54 articles have been co-authored by colleagues belonging to the same university and 16 articles have been co-authored by authors belonging to different universities. Hojat Rasouli was the most prolific author with 5 articles. 44.3% of the articles were on criticism. 19 articles were written by the members of the editorial board, representing 22.09% of the total. 2346 resources were used in total, the average number for each article being 27.27%. Also, 1540 sources, i. e. 65.65% of the total, were more than 14 years old.
Conclusion: Gender-wise, with regard to the authors, there is a significant difference between the male and female authors. Also, there is a high degree of co-authorship amongst the authors, which comprises a positive point for the journal. The authors at the universities of Shahid Beheshti and Tehran wrote about a third of the articles, which connotes a weak point for the journal.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Bibliometrics
  • Journal
  • Article
  • Journal of Arabic Literature Criticism

وزارت علوم، تحقیقات و فناوری (1390). آیین‌نامه تعیین اعتبار نشریات علمی کشور، مصوب 08/ 11/ 1390. بازیابی 30 اردیبهشت 1398، از http://jmbr.mbri.ac.ir/files/site1/pages/aieenname_vezarat_oloom.pdf

احمدی، حمید؛ سلیمی، علی؛ و فتحی، لادن (1392). تحلیل استنادی و روابط هم‌نویسندگی مقاله‌های مجله‌ی علمی- پژوهشی    انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی (مورد مطالعه: شماره‌ی 1 تا 20). مجله‌ی علمی- پژوهشی انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی، 9 (29)، 125- 148.

سلطانی، پوری؛ فروردین راستین (1379). دانشنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی. تهران: فرهنگ معاصر.

شرفی، علی؛ شقاقی علی؛ و پاشنگ، محمدرضا (1395)، مطالعه حوزه‌های اطلاع‌سنجی، کتاب‌سنجی، علم‌سنجی و وب‌سنجی در جهان. مطالعات دانش‌شناسی،  3 (9) 47- 67.

صمدبیگ، مهناز؛ صارمیان، مرضیه؛ اسدی، حشمت‌اله؛ و گراوند، علی (1396). تحلیل محتوایی و استنادی مجله علمی – پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی لرستان طی سال‌های 1390 تا 1394. فصلنامه علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی لرستان، 19 (4)، 1-10.

عصاره، فریده؛ فرج‌پهلو، عبدالحسین؛ و سیامکی، صبا (1393). پژوهش­های علم اطلاعات و دانش‌شناسی در ایران: تحلیل محتوا.  مجله علم‌سنجی کاسپین، 1 (2) 7-13.

متقی‌دادگر، امیر؛ کریمی، رضا؛ و عباداله عموقین، جعفر (1388). تحلیل استنادی مقالات 30 شماره از فصلنامه «پژوهشهای فلسفی کلامی» منتشره بین سال‌های 1368 تا 1387. پژوهشهای فلسفی کلامی، 11 (41)، 287- 314.

محسنی، منوچهر (1381). بررسی مسائل درون‌سازمانی و برون‌سازمانی مجلات علمی در ایران. تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی، 36 (39)، 41-71.

مقصودی، مجتبی؛ دوستدار، رضا (1392)، تحلیل توصیفی و استنادی مقالات پژوهشنامه علوم سیاسی. پژوهشنامه علوم سیاسی، 9 (1)، 33- 60.

میرزایی، فرامرز؛ پروینی، خلیل؛، و سلیمی، علی (1387). تحلیلی گزارش‌گونه از مقالات چاپ‌شده مجله انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی (شماره یک تا ده). مجله انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی، 4 (10)، 165- 180.