آشفتگی واژگان در منابع مرجع حوزه علم اطلاعات و دانش‌شناسی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز

2 استادیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز

3 دانشجوی دکترای علم اطلاعات و دانش‌شناسیT دانشگاه شهید چمران اهواز؛ عضو باشگاه پژوهشگران و نخبگان، واحد علوم پزشکی تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی

چکیده

هدف: بررسی میزان آشفتگی واژگان مدیریت اطلاعات در میان منابع مرجع این حوزه (سرعنوان‌های موضوعی فارسی، اصطلاحنامه اصفا، فرهنگ توصیفی واژگان اطلاع‌رسانی و حوزه‌های وابسته، و اصطلاحنامه ASIS).
روش‌شناسی: این مطالعه به روش تحلیل محتوا انجام شد. به‌منظور جمع‌آوری داده‌ها واژه‌های Information management، Information، و Information retrieval و تمام واژه‌های فرامتن آنها در واژه‌نامه اُدلیس جستجو شد و معادل‌های فارسی آنها در میان چهار منبع مرجع مورد بررسی قرار گرفت.
یافته‌ها: در میان منابع مرجع بیشترین شباهت‌ها میان فرهنگ توصیفی واژگان اطلاع‌رسانی و حوزه‌های وابسته با اصطلاحنامه ASIS (88/55%) و بیشترین تفاوت‌ها میان فرهنگ توصیفی با اصطلاحنامه اصفا (3/85%) وجود داشته است.
نتیجه‌گیری: از آنجا که منابع مرجع علم اطلاعات و دانش‌شناسی مورد استفاده صاحب‌نظران و پژوهشگران این حوزه قرار می‌گیرند باید از یکدستی بیشتری برخوردار باشند تا منجر به سردرگمی، کج‌فهمی‌ها، و سوء‌‌تفاهمات نشود. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Terminology Chaos in Reference Sources of Knowledge and Information Science

نویسندگان [English]

  • M. Kokabi 1
  • G. Heidari 2
  • E. Hassanzadeh 3
  • Elham Esmaeil pounaki 4
چکیده [English]

Purpose: To examine terminology chaos in the domain of information management through checking reference sources: Persian subject heading, Persian Cultural Thesaurus (Asfa), Descriptive dictionary of information science and related areas and Online Dictionary for Library and Information Science (ASIS).
Methodology: Content analysis. To collect data, vocabulary in information, information management, information retrieval and all their hypertext words in ODLIS were searched and their Persian equivalents were examined in 4 reference sources.
Results: The most similarities exist between Descriptive dictionary of information science and related areas and ASIS (55.88%) and the most differences found between Descriptive dictionary of information science and related areas and Persian Cultural Thesaurus (Asfa) (85.3%).
 Conclusion: Since reference sources of knowledge and information science are often used by experts and researchers, there needs to be a more consistency among their words to avoid any confusion, misunderstanding and misinterpretation. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Terminology chaos
  • Information management
  • Knowledge and information science
  • Persian subject heading
  • Persian Cultural Thesaurus (Asfa)
  • Online Dictionary for Library and Information Science (ASIS)
  • Descriptive dictionary of information science
افتخاری، اسماعیل (1384). نقش کم‌کوشی زبانی در پیدایش فارسی محاوره. پژوهش‌های ادبی، 7 (۱)، 25-60.  

افشار زنجانی، ابراهیم (بی‌تا). ترجمة کتاب‌های کتابداری و اطلاع‌رسانی. خبرنامة انجمن کتابداری و اطلاع‌رسانی. بازیابی 5 اسفند 1394، از  http://www.ui.ac.ir/?sp=1803

بدری‌زاده، فضل‌الله؛ یوحنایی، منیژه (1381). اصطلاحات زبان‌شناسی و مشکل تعدد معادل‌ها در زبان فارسی. پژوهش زبان‌های خارجی، 13 (۳ و ۴)، 3-17.

جامعه‌ علوم اطلاع‌رسانی امریکا (ASIS) (1381). اصطلاحنامه اطلاع‌رسانی و کتابداری ASIS. ترجمه علی‌حسین قاسمی. تهران: چاپار.

جمالی‌ مهمویی، حمیدرضا (1388). معادل گزینی، ترجمه و آشفتگی زبان فارسی در حوزۀ علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی. کتاب ماه کلیات، 12 (7)، 94-99.

حقیقت، سید صادق (1382). آشفتگی مفاهیم سیاسی در ایران معاصر.  علوم سیاسی، 24 (۴)، 69-94.

حیدری، غلامرضا (1388). تاملی بر وجوه تمایز و تشابه واژگان و مفاهیم پایه در حوزه علم‌سنجی و اطلاع‌سنجی و ارائه فرضیه دانش‌سنجی.  مطالعات کتابداری و علم اطلاعات، 16 (2)، 77-112.

حیدری، غلامرضا (1392). آشفتگی واژه‌شناختی در علم اطلاعات و دانش‌شناسی، مطالعات کتابداری و علم اطلاعات، 5 (2)، 1-24.

رهادوست، فاطمه (1381). ضعف زبان و اختلال در انتقال، مصرف و تولید اطلاعات: پژوهشی در زمینه دانش ترجمه مترجمان مقالات کتابداری. کتاب، 13(3)، 64-71.  

شعبانی، احمد (1381). روند واژه‌گزینی در علم کتابداری و اطلاع‌رسانی در زبان فارسی. پژوهشی علوم انسانی دانشگاه اصفهان، 13 (1)، 235-248.  

صادقی‌بازرگانی، همایون؛ اعظمی‌آغداش، صابر (1391). نامه به سردبیر: نگاهی بر آشفتگی موجود در ترجمه و کاربرد سه واژه مهم مورد استفاده در علوم پزشکی: "effectiveness"، "efficiency"، و "efficacy". حکیم، 15 (4)، 268-269.

کزازی، جلال‌الدین (۱۳۸۶، ۲۶ مهر). سونامی سخن در جهان؛ از بین رفتن زبان فارسی.  اطلاعات، ص 24.

موسوی چلک، افشین (1380). دانشنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی. کتاب ماه کلیات، 48 (۸)، 17-18.