مدل مرجع کتابخانه‌ای اف.‌آر.‌بی.‌آر.: تثبیت مدل‌های اف.‌آر.بی.‌آری در پیوند با محیط داده‌های پیوندی

نوع مقاله: مروری

نویسندگان

1 استادیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه خوارزمی

2 دانشجوی دکترای گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه الزهرا؛ رئیس اداره استاندارد نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور

چکیده

هدف: بررسی آخرین وضعیت تحولات در زمینه تثبیت مدل‌های اف.‌آر.‌بی.‌آری در پیوند با محیط‌ داده‌های پیوندی که از سوی ایفلا در حال انجام است.
روش‌شناسی: روش کتابخانه‌ای و مرور متون مرتبط.
یافته‌ها: ضرورت یکدست کردن و یکپارچه‌سازی مفاهیم و برطرف کردن ابهامات گزارش‌شده در سه مدل اف.‌آر.‌بی.‌آری (اف.‌آر.‌بی.‌آر.، فراد، و فراساد)، منجر به دو فعالیت توسعه‌ای هماهنگ‌سازی و تثبیت شد. تثبیت، مستلزم گردهم آوردن سه مدل اصلی اف.‌آر.‌بی.‌آری در مدلی منسجم و تثبیت‌شده برای کاربرد آسان‌تر بود؛ در نتیجه مدل جدیدی با عنوان "مدل ارجاعی کتابخانه‌ای اف.‌آر.‌بی.‌آر." شکل گرفت. فرایند یکپارچه‌سازی، صرفاً ترکیب سه مدل و ویرایش آنها نبود، بلکه این مدل حاصل مدل‌سازی و بازطراحی بوده است که با هدف رفع محدودیت‌ها در مدل‌های اف.‌آر.بی.‌آری انجام شده است.
نتیجه‌گیری: مدل مرجع کتابخانه‌ای اف‌.آر.‌بی.‌آر. با بازاندیشی در تعریف و نوع وظایف کاربران، موجودیت‌ها، روابط، و ویژگی‌های تعریف‌شده برای مدل‌های اف‌.آر.‌بی.‌آری و تثبیت آنها در قالب مدلی یکپارچه، زمینۀ لازم برای تکمیل کارکردهای قبلی این مدل‌ها و امکان کشف دانش و همگام شدن با الزامات محیط داده‌های پیوندی را فراهم می‌کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

FRBR Library Reference Model (FRBR/LRM): Consolidation of FRBR Models in Connection with Linked Data Environment

نویسندگان [English]

  • M. Zerehsaz 1
  • F. Pazooki 2
1 Assistant professor in Department of Knowledge and Information Studies, Faculty of Psychology and Education, Kharazmi University,
چکیده [English]

Purpose: To examine the latest developments in the field of consolidation of FRBR Models in connection with the Linked Data Environment, currently being done by IFLA.
Methodology: Desk research.
Results: The necessity of uniformity and integration of concepts and removing the reported ambiguities in three FRBR Models (FRBR, FRAD and FRSAD) have led to two developmental works in recent years which have been named harmonization and consolidation. Consolidation required bringing together three main FRBR models in one coherent and consolidated model for easier use; as a result, a new model named "FRBR Library Reference Model (FRBR/LRM)" was formed. The integration process was not merely a process to combine and modify three models, but this model has been the result of a modeling and redesigning process aimed to overcome the limitations of FRBR Models.
Conclusion: The FRBR library reference model with rethinking about the definition and the type of user’s task, entities, relationships and defined attributes for FRBR models and consolidating them in the form of an integrated model, provides the groundwork for the completion of previous functions of these models, the possibility of discovering knowledge and keeping pace with the requirements of the linked data environment.

کلیدواژه‌ها [English]

  • FRBR Library Reference Model
  • Linked data environment
  • FRBR models
ارسطوپور، شعله (1389). بررسی میزان انطباق ساختار مارک ایران بر الگوی ملزومات کاربردی پیشینه‌های کتابشناختی (FRBR)و نگاه کاربران فهرست‌های رایانه‌ای به موجودیت‌های مطرح در این الگو. پایان‌نامه دکتری، دانشگاه فردوسی، مشهد.

فتاحی، رحمت‎الله (1375). روابط کتابشناختی در فهرست‎نویسی توصیفی. کتاب، 7 (2)، 32-44.

فرج‌پهلو، عبدالحسین؛ کوکبی، مرتضی؛ فتاحی، رحمت‌الله؛ و حاجی‌زین‌العابدینی، محسن (1389). ملزومات کارکردی داده‌های مستند (فراد): الگوی مفهومی رابطه– موجودیت مستندات در پیشینه‌های کتابشناختی.  کتابداری و اطلاع‌رسانی،13 (4)، 232-260.

طاهری، مهدی (1392). داده‌های پیوندی: مفاهیم و استانداردها، با تأکید بر جامعۀ میراث فرهنگی (قسمت اول). کنسرسیوم محتوای ملی، 12، 4-13.

نیک‌نیا، معصومه؛ و منصوریان، یزدان (1396). تحلیل موضوعی و روش‌شناختی پژوهش‌های حوزه وظایف کاربری الگوی مفهومی اف.آر.بی.آر. مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی طلاعات، 28 (1)، 29 - 45

Coyle, K., & Hillmann, D. (2007). Resource description and access (RDA). D-Lib Magazine, 13 (1/2), 1082-9873.

Decourselle, J., Duchateau, F., Aalberg, T., Takhirov, N., & Lumineau, N. (2016). Open Datasets for Evaluating the Interpretation of Bibliographic Records. Proceedings of the 16th ACM/IEEE-CS on Joint Conference on Digital Libraries, June 19, (pp. 253-254). ACM. Doi:10.1145/2910896.2925457

Dunsire, G., Fritz, D., & Fritz, R. (2016, 15 August). Instructions, interfaces, and interoperable data: the RIMMF experience with RDA. Paper presented at IFLA WLIC, Columbus, OH.

FRBR Review Group (2009). Meeting report, Section 4 – Terms of reference revision. The revision was proposed during the August meeting and approved during the autumn of 2009 in an email ballot (approved by both the Review Group and the Standing Committee on Cataloguing), Milan, Italy. Retrieved April 8, 2016, from http://www.ifla.org/files/assets/cataloguing/frbrrg/meeting_2009.pdf  

IFLA (1998). Functional requirements for bibliographic records.by IFLA Study Group on the Functional Requirements for Bibliographic Records (IFLA Series on Bibliographic Control 19) Munich: K.G. Saur Verlag, 1998. Retrieved April 8, 2016, from http://www.ifla.org/files/assets/cataloguing/frbr/frbr_2008.pdf

Oliver, C. (2015). IFLA’s conceptual models: Impact and evolution.Paper presented at:IFLA WLIC 2015 in Session 166 - Standards Committee, Cape Town, South Africa.

Riva, P., & Chris, O (2012). Evaluation of RDA as an implementation of FRBR and FRAD. Cataloging & Classification Quarterly, 50 (5-7), 564-586. http://dx.doi.org/10.1080/01639374.2012.680848

Riva, P. (2007). Introducing the functional requirements for bibliographic record and related IFLA developments. Bulletin of the American Society for Information Science & Technology, 33 (6), 9-10. Retrieved April 8, 2016, from http://www.asis.org/Bulletin/Aug-07/Riva.pdf

Riva, P., & Žumer, M. (2015). Introducing the FRBR library reference model. Paper presented at IFLA WLIC 2015,  Cape Town, South Africa. http://library.ifla.org/1084/1/207-riva-en.pdf

Riva, P., Le Boeuf, P., & Žumer, M. (2016). FRBR-Library reference model. Retrieved April 8, 2016, fromhttp://www.ifla.org/files/assets/cataloguing/frbr-lrm/frbr-lrm_20160225.pdf 

Smiraglia, R. P. (2007). The “works” phenomenon and best selling books. Cataloging & Classification Quarterly, 44 (3-4), 179-195.

Tillett, B. B. (2004). What is FRBR? a conceptual model for the bibliographic universe. Library of Congress, Cataloging Distribution Service. Retrieved: April 8, 2016, fromhttp://www.loc.gov/cds/FRBR.html